Etnik İsrail'in Geleceği - Sağlam Temel Akademi

Tüm Makaleler

TANIM Kutsal Kitap'ın anlatısının baş kişiler listesinde İsrail -İbrahim'in soyundan gelenler- listenin en başında yer alır. Ancak bu karakterin -bu insanların- İsa'nın ilk gelişiyle anlatının doruğuna ulaşıldığına göre olay örgüsünde devam eden bir rol oynayıp oynamadıkları daimi bir sorudur. Bu makalede yanıtlamaya çalışacağımız soru -İsrail'in Tanrı'nın anlatısında devam eden bir rolü, bir geleceği var mı- işte bu sorudur. ÖZET Yanıt için Yeni Antlaşma'da bu soruyu doğrudan ele alan bir yere bakacağız: Romalılar 9-11. Göreceğimiz şey, İsrail'in kurumsal bir varlık, bir halk grubu olarak, Yeni Ahit döneminde bile Tanrı'nın hikayesinde devam eden bir yere sahip olduğudur. Aslında Tanrı İsrail'i kurtaracağını ve bunu şaşırtıcı bir şekilde yapacağını vaat eder. Giriş İsrail'in bir geleceği var mı? Bu, İncilinizin nasıl bir araya getirildiği türünden büyük bir sorudur. Aslında, tatmin edici bir cevaba yakın bir şey vermek, bazıları diğerlerinden daha açık olan yüzlerce metnin sentezlenmesini gerektirecektir. Bu nedenle bu soru Hıristiyanlık tarihi boyunca tartışılmış, kimileri İsrail'in bir geleceği olmadığını, kilisenin aslında İsrail'in yerini aldığını, kimileri İsrail'in bir geleceği olduğunu -bazen farklı bir misyon ve posta koduyla birlikte- savunmuş, kimileri de bu ikisinin arasında bir yerde kalmıştır. Dahası, bu soru, en azından kısmen, Hıristiyan teolojisine, İlerici Antlaşmacılık da dahil olmak üzere bir avuç diğeriyle birlikte, Dispansasyonalizm ve Antlaşma Teolojisi etiketlerini vermekten sorumludur. Elbette burada bu pozisyonlar için tüm argümanları ortaya koymak, her birinin altında yatan metinleri listelemek ve tartışmak mümkün değildir. Ancak yapabileceğimiz şey, Kutsal Kitap'ta bu sorunun hem doğrudan hem de bir elçi -Tanrı'nın Eski Ahit'ten esinlenen yorumcuları- tarafından ele alındığı bir yere, yani Romalılar 11'e bakmaktır. Her ne kadar bu soruya kapsamlı bir yanıt veremeyecek olsak da yine de böyle bir yanıtın dayanabileceği (ve aslında dayanması gereken) bir temel oluşturabiliriz. Romalılar 11 Romalılar 9-11, en azından Pavlus'a göre, birinci yüzyıldaki büyük bir soruna değinir (bkz. özellikle Romalılar 9:2 ve 10:1): çok az sayıda Yahudi Hıristiyan vardı. Bu gözlem, Tanrı'nın Mesihi İsa'nın kendi halkı tarafından büyük ölçüde reddedildiğini gösteren İnciller ve Elçilerin İşleri'nde anlatılanlarla örtüşmektedir. Tanrı'nın İbrahim'in soyundan gelenlere kaç kez onların Tanrısı olacağını ve onların da kendi halkı olacağını vaat ettiği düşünüldüğünde, Pavlus için bu büyük bir meseleydi (bkz. Rom. 9:4'teki "vaatler"; ayrıca bkz. kısmen Rom. 11:27'de alıntılanan Yer. 31:31-34). Aslında bu nedenle Pavlus için sorun Yahudilerin inançsızlığından daha büyüktü. Bu gerçekten de Tanrı'nın karakteriyle ilgili bir sorundu. Tanrı kendi halkı olacaklarını vaat etmişken, Yahudiler nasıl Tanrı'nın düşmanı olabilirlerdi (Rom. 11:28)? İşte bu yüzden bu sadece Pavlus ve Yahudi halkı için değil, aynı zamanda Yahudi olmayan Hıristiyanlar için de ciddi bir sorundu. Sonuçta, İsrail'e verdiği sözleri tutmayan Tanrı'nın kendilerine verdiği sözlere Yahudi olmayan Hıristiyanlar nasıl güvenebilirdi? Bu yüzden Pavlus Romalılar 9-11'de Tanrı'nın İsrail'e verdiği sözün başarısız olup olmadığını sorar (Romalılar 9:6). Pavlus bu soruyu her bölümde bir tane olmak üzere üç hamlede yanıtlar (9:6-29; 9:30-10:21; 11:1-32) ve son hamlesinde İsrail'in geleceğiyle ilgili soruyu doğrudan ele alır. Pavlus Tanrı'nın bütünlüğünü savunmaya, hiçbir zaman her bir Yahudi'yi kurtarmayı vaat etmediğinde ısrar ederek başlar. Tanrı'nın İsrail'i bir halk olarak ayırdığı doğrudur (bkz. 9:4'teki "İsrail halkı"). Ancak bu ayırma, bu kurumsal ya da ulusal seçim, her Yahudi vatandaşının kurtuluşunu garanti etmedi. Sonuçta kurtuluş ırka değil, lütfa (11:6) ya da Pavlus'un bu noktada ifade ettiği gibi "merhamete" (9:15) dayanıyordu. Pavlus daha sonra İsrail'in imansızlığının tam da Tanrı'nın beklediği şey olduğunda ısrar ederek Tanrı'nın dürüstlüğünü savunur. Bu nedenle, İsrail'in başarısızlığının (imansızlık) kendi kendine oluştuğu gerçeği bir yana, Tanrı bu başarısızlığı başından beri öngörmüştü. Bunu önceden bildirmişti, bu da İsrail'in şimdiki durumunun Tanrı'nın sözüyle çelişmediği, onu doğruladığı anlamına geliyordu. Daha sonra Romalılar 11'de Pavlus, İsrail'in bir geleceği olduğunda ısrar ederek Tanrı'nın bütünlüğünü savunur. Özellikle, İsrail'in bir halk grubu, kurumsal ya da ulusal bir varlık olarak kurtulacağını söyler. Pavlus, Tanrı'nın hiçbir zaman İsrail'in her bir vatandaşını kurtarmayı vaat etmemiş olmasına rağmen, yine de İsrail'i kurtarmayı vaat ettiğini savunur. İsrail'in Resmi Kurtuluşu Romalılar 11'deki "İsrail" kurumsal, insan grubunu tanımlayan bir etikettir. Bunu en açık şekilde Romalılar 11:7'de görmekteyiz (ayrıca bkz. "İsrailli" ve 11:1-2'deki "kabileler" referansı). Bu ayette Pavlus üç kategori tanımlamaktadır: "İsrail halkı", "aralarındaki seçilmişler" (yani kalanlar, 5. ayet) ve "katılaşmış diğerleri". "İsrail halkının büyük bir içtenlikle istediği şeyi elde edemediler. İçlerinden seçilmiş olanlar elde etti, ama diğerleri katılaştı." İsrail iki alt kategori için birleşik bir etikettir: seçilmiş bir kalıntı ve katılaşmış bir çoğunluk. Pavlus'un bu ayette anlattıkları, 9:30-33'te İsrail'in İsa'ya ilk tepkisi hakkında söylediklerini hatırlatır. İsrail "doğruluk yolu olarak yasanın peşinden gittiği" için, "amaçlarına ulaşamadılar". Yasa'nın amacını (günahkârca) yanlış anladıkları için, imansızlık içinde İsa'ya "tökezlediler" (10:1-4). Ancak Pavlus'un burada eklediği şey, bunun her birinci yüzyıl Yahudisi için geçerli olmadığıdır. Bazıları, İsrail halkı arasında "seçilmiş olanlar", İsa'ya karşı tökezlememişlerdir. Aksine ona iman ettiler ve imanla gelen doğruluğu elde ettiler. Ancak "İsrail halkı" bir bütün olarak bunu yapmadı, çünkü seçilmiş kalıntıların dışında kalanlar - "diğerleri"- iman etmediler. Ve bu nedenle de "katılaşmışlardır". Pavlus İsrail'den kurumsal bir varlık, bir halk grubu olarak söz eder ve onların şimdiki "kısmi katılaşmalarının" imansızlıklarının sonucu olduğunu söyler. (En azından burada, Romalılar 11'de, katılaşmanın imansızlıklarının nedeni olduğunu söylemez). Yani, birinci yüzyıldaki İsrail'in tamamı İsa'yla karşı karşıya gelmiştir (yani, Yahudiye'de İsa'yı görenlerin temsil ettiği İsrail; bkz. örneğin, Yuhanna 1:11; Elçilerin İşleri 3:13-16). İman edenler kurtuldu, etmeyenler ise katılaştı. Daha sonra ve önemli olarak Pavlus katılaşmış olanlardan zeytin ağacından "koparılanlar" olarak söz edecektir (17. ayet; ayrıca bkz. 19 ve 20; ayrıca 22. ayette "kesilenler"), bu da hem kalanların hem de diğerlerinin bir zamanlar aynı ağacın parçası olduklarını ve İsa'ya verdikleri yanıtın onların ağaçta kalmalarını ya da kopmalarını (yani katılaşmalarını) belirlediğini gösterir. Ve Pavlus Yahudilerin kurtuluşundan bahsederken kalanları daha da arttırmaktan ziyade diğerlerinin katılaşmasını tersine çevirmekten bahsedecektir. Yani, Pavlus "kendi halkından" bazılarını "kurtarmak" istediğini söyler (14. ayet) ve bu kurtarılanların hangi gruptan geleceğinden/hangi gruba ekleneceğinden bahsederken -seçilmiş kalanlar ya da diğerleri (7. ayet)- sadece ikincisinden bahseder. Kopan dalları yeniden aşılamaktan (23. ayet; ayrıca bkz. 24. ayet) ve katılaşmış olanların durumunu tersine çevirmekten (bkz. 25. ayet, "... kadar kısmen katılaşma"; ayrıca bkz. 31. ayet, ancak ikinci "şimdi" metinsel olarak belirsizdir) bahseder. Bu nedenle, İsrail seçilmiş bir kalıntı ve katılaşmış bir çoğunluktan oluşan kurumsal bir varlıksa (7. ayet) ve İsrail'in kurtuluşu kalıntının genişlemesini değil, katılaşmış çoğunluğun aşamalı olarak restorasyonunu gerektiriyorsa (bkz. 23), o zaman Pavlus İsrail'in "tam olarak dahil edilmesinden" (12. ayet) ve özellikle de "tüm İsrail'in" "kurtarılmasından" (26a ayeti; bkz. 26b ayetindeki "Yakup") söz ettiğinde, kurumsal bütünün kurtuluşundan ve dolayısıyla restorasyonundan bahsetmektedir. Aslında Tanrı'nın her Yahudi vatandaşını kurtarmayı vaat etmemiş olmasına rağmen, halk grubunu, tüzel kişiliği, ulusu kurtarmayı vaat ettiğini söylemektedir. Her kopan dal yeniden aşılanmayacaktır. (Şüphesiz Pavlus birinci yüzyılda imansızlık içinde ölen Yahudileri biliyordu.) Ancak çoğunluğun imansızlığı nedeniyle ağacın çorak kalan kısmı, genişlemiş bir kalıntıyla (ya da sadece Yahudi olmayanlarla) değil, yeniden aşılanmış dallarla - daha önce imansız olan ve bu nedenle katılaşmış Yahudilerle - doldurulacaktır. Pavlus ulusu bir ağaç olarak resmeder; bu ağaç şu anda kırılmış, imansız çoğunluk nedeniyle asimetriktir. Ve Tanrı'nın vaadinin, şu anda kırılmış olan yeterli sayıda dalın kurtuluşunu, yeniden aşılanmasını gerektirdiğinde ısrar eder, böylece sonunda kurtarılan simetrik bir ağaç, yani kurumsal İsrail olacaktır. İsrail'in Resmi Kurtuluşu, Diğer Uluslar Misyonu ve Parousia Pavlus sadece İsrail'in geleceğinin kurumsal kurtuluşu içerdiğinde ısrar etmekle kalmaz, aynı zamanda bunun nasıl ve ne zaman gerçekleşeceğini de söyler. Romalılar 11 bu noktada gerçekten ilginçleşir. İsrail'in kurumsal kurtuluşu şaşırtıcı bir şekilde Yahudi olmayanların kurtuluşu aracılığıyla gerçekleşecektir. Pavlus, Yahudilerin inançsızlığının Yahudi olmayanların misyonuna ve dolayısıyla Yahudi olmayanların inancına yol açtığını, bunun da Yahudilerin inancını kışkırttığını söyler (bkz. özellikle 11-14. ayetler). Ve Pavlus'un bize söylediğine göre, bu süreç dirilişte/Parousia'da sona erecektir (bkz. 15. ayet), ki zaten beklediğimiz de budur, çünkü Yeni Ahit'in başka yerlerinde Parousia'nın tam olarak kurtuluşa zaman tanımak için geciktirildiği söylenir (2Pet. 3:9; diriliş ve Parousia arasındaki bağlantı için bkz. 1Kor. 15:23). Pavlus'un Romalılar 11:26b-27'de Eski Ahit'ten yaptığı alıntılar da bu yöne işaret ediyor olabilir. Pavlus'un, İsrail'in katılaşmasının aşamalı olarak tersine dönmesi için nihai, zirve bir son öngörmüş olması mümkündür, ancak hiçbir şekilde kesin değildir. Bununla birlikte, mevcut tersine dönüş gerçeği, nihai bir tersine dönüş hakkında karar vermeyi çok daha az önemli hale getirir. Yani, İsrail'in şimdiki katılaşmasının sonuna kadar - Yahudi olmayanların doluluğu gelene kadar - tersine dönmeyeceği konusunda ısrar etmediğimiz sürece, şimdiki aşamalı tersine dönüşü sona erdiren nihai, doruk bir tersine dönüşün olup olmadığı belki ilginçtir, ama çok önemli değildir. Ve gördüğümüz gibi, böyle bir okuma Pavlus'un Yahudi olmayan misyonunun halihazırda sertleşmiş çoğunluğun kurtuluşunu hedeflediğini söylediğini dikkate almaz. Pavlus 7. ayetteki bölünmeden sonra Yahudilerin kurtuluşundan bahsederken, özellikle yeniden aşılama (23. ayet; ayrıca bkz. 24. ayet) ve tersine çevirmeden (25. ayet) bahseder, kalanın genişlemesinden değil. Sonuç İsrail'in bir geleceği var mı? Pavlus Romalılar 11'de bu soruyu yankılanan bir "evet" ile yanıtlar. İsrail bir halk grubu, bir tüzel kişilik, bir ulus olarak kurtulacaktır. İsrail'in katılaşmış durumu tersine çevrilmektedir ve tüm Yahudi olmayanların tam olarak dahil edilmesiyle tamamen tersine çevrilecektir. Pavlus'un yanıtı elbette kapsamlı değildir. Örneğin, İsrail'in toprakları ya da sondan bir önceki (bin yıllık) krallık hakkında hiçbir şey söylemez. Ancak (1) İsrail'in kurtulacağını, (2) bu kurtuluşun şu anda gerçekleşmekte olduğunu ve İsa'nın dönüşünde sona ereceğini, (3) ölümden dirilişe yol açacağını, (4) Yahudi olmayanların misyonunun bir sonucu olarak gerçekleştiğini ve (5) imansız Yahudilerin kendi ağaçlarına yeniden aşılanması olduğunu (Yahudi olmayanların aynı ağaca aşılanmasıyla birlikte) söyler. KAYNAKÇA: https://www.thegospelcoalition.org/essay/the-future-of-ethnic-israel/

Etiketler Pavlus İsrail

Yazar Hakkında

Jared Compton

Jared serves as assistant professor of Greek and New Testament Theology at Bethlehem College & Seminary, a post he took up in 2020. Before coming to Bethlehem, Jared served as pastor for discipleship and pastoral-training at CrossWay Community Church (Bristol, WI) and assistant professor of New Testament at Detroit Baptist Theological Seminary (Allen Park, MI). Jared received his Ph.D. in New Testament from Trinity Evangelical Divinity School under the supervision of D. A. Carson.